Karty pracy do rewalidacjimateriały do zajęć rewalidacyjnych

WOPFU od września 2026: obszary ICF i przykłady zapisów

Od 1 września 2026 r. poradnie wydają orzeczenia według nowego rozporządzenia, a szkoła, poproszona o opinię o uczniu z orzeczeniem, dołącza do niej aktualną WOPFU. W praktyce wiele zespołów porządkuje teraz ocenę według obszarów aktywności i uczestnictwa znanych z klasyfikacji ICF. Pokazujemy, co się zmieniło, czego zmiana nie dotyczy i jak opisać każdy obszar konkretnie.

  • od 1.09.2026
  • 7 obszarów ICF
  • opinia w 10 dni

Co się zmienia od 1 września 2026

  • Poradnia przed wydaniem orzeczenia lub opinii sama przeprowadza ocenę funkcjonowania dziecka. To jej zadanie, a nie szkoły.
  • Szkoła przygotowuje opinię o funkcjonowaniu ucznia na prośbę poradni lub rodzica. Gdy uczeń jest objęty kształceniem specjalnym, do opinii dołącza aktualną WOPFU.
  • Na przekazanie opinii o uczniu z orzeczeniem szkoła ma 10 dni od otrzymania prośby dyrektora poradni.
  • Opis funkcjonowania układa się w obszarach aktywności i uczestnictwa: siedem dla ucznia, pięć dla dziecka w przedszkolu.

Opieramy się na rozporządzeniu Ministra Edukacji z 2 marca 2026 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. z 2026 r. poz. 428). To omówienie dla nauczycieli, a nie porada prawna: przed zebraniem zespołu sprawdź aktualny tekst przepisów i procedury swojej szkoły.

Co zostaje po staremu

  • WOPFU dalej przygotowuje zespół nauczycieli i specjalistów pracujących z uczniem.
  • Ocenę okresową robi się co najmniej dwa razy w roku szkolnym, razem z oceną efektywności IPET.
  • Zasady IPET wynikają z dotychczasowego rozporządzenia o warunkach kształcenia uczniów niepełnosprawnych; nowe przepisy o orzekaniu ich nie zmieniają.
  • Nie ma obowiązku przepisywania wszystkich ocen od nowa. Wystarczy, że przy najbliższej ocenie okresowej opis będzie aktualny i uporządkowany.

Siedem obszarów dla ucznia

ObszarCo warto opisać
Uczenie się i stosowanie wiedzyuwaga, pamięć, czytanie, pisanie, liczenie, rozwiązywanie problemów
Ogólne zadania i obowiązkirozpoczynanie i kończenie zadań, rutyna dnia, radzenie sobie ze stresem i zmianą
Porozumiewanie sięrozumienie poleceń, mowa, pismo, gesty, komunikacja alternatywna
Motoryka i poruszanie sięmobilność, motoryka duża, sprawność rąk, grafomotoryka
Dbanie o siebie, samoobsługa i samodzielnośćubieranie się, higiena, jedzenie, dbanie o bezpieczeństwo
Życie domoweporządek wokół siebie, drobne obowiązki, przygotowanie posiłku na miarę wieku
Kontakty z ludźmi i życie w społecznościrelacje z rówieśnikami i dorosłymi, zasady w klasie, udział w życiu szkoły i okolicy

Pięć obszarów dla dziecka w przedszkolu

  • uczenie się i stosowanie wiedzy,
  • zachowania społeczne we wzajemnych kontaktach, przystosowanie społeczne i emocjonalne,
  • porozumiewanie się,
  • aktywność ruchowa i poruszanie się,
  • dbanie o siebie.

Przykładowe zapisy w obszarach

ObszarZapis ogólnikowyZapis konkretny
Uczenie sięMa trudności z koncentracją.Pracuje samodzielnie około 7 minut; z minutnikiem i podziałem zadania na części kończy kartę w 15 minut.
Zadania i obowiązkiŹle znosi zmiany.Przy nagłej zmianie planu płacze lub wychodzi z sali; uprzedzenie dzień wcześniej z planem obrazkowym zmniejsza napięcie.
Porozumiewanie sięMało mówi.Odpowiada pojedynczymi słowami; prośby zgłasza, wskazując obrazek na tablicy komunikacyjnej.
MotorykaBrzydko pisze.Mocno naciska ołówek, po 5 linijkach skarży się na ból dłoni; lepiej pisze na kartce z szerszą liniaturą.
SamoobsługaJest niesamodzielny.Sam zmienia obuwie i wiesza kurtkę; przy zapięciu zamka potrzebuje pomocy.
Kontakty z ludźmiNie ma kolegów.Na przerwie bawi się obok innych; do wspólnej gry dołącza, gdy dorosły zaproponuje mu rolę.

Każdy zapis opisuje zachowanie, sytuację i to, co pomaga. Taki opis zespół łatwo zamieni na cel w IPET.

Jak przygotować ocenę w zespole

  1. Zbierz obserwacje

    Każdy nauczyciel i specjalista notuje 2–3 przykłady z ostatnich tygodni w każdym obszarze.

  2. Porozmawiaj z rodzicem i uczniem

    Dopisz, jak dziecko funkcjonuje w domu i co samo mówi o swoich trudnościach.

  3. Opisz mocne strony

    W każdym obszarze zaznacz, co uczniowi wychodzi i co lubi. To punkt wyjścia do celów.

  4. Nazwij bariery i ułatwienia

    Co w otoczeniu utrudnia, a co ułatwia działanie: hałas, tempo, pomoce, osoba wspierająca.

  5. Oceń efekty i wnioski

    Porównaj z poprzednią oceną i zapisz, co zmienić w IPET.

Karty do obserwacji i ćwiczeń

Gotowe karty pomagają zebrać rzetelne obserwacje w obszarach uczenia się, motoryki i emocji, a potem ćwiczyć to, co zespół zapisze w IPET.

6–10 lat · 22 strony

Mówię, czego chcę

Proszenie o pomoc i odmawianie w sposób, który rozumieją inni: spokojnie i wprost.

Kroki umiejętności (5)
  1. Zauważam, czego chcę albo nie chcę
  2. Stoję prosto i oddycham spokojnie
  3. Mówię wyraźnie: „Ja chcę…” albo „Nie chcę…”
  4. Słucham drugiej osoby
  5. Gdy to nie działa – powtarzam albo proszę dorosłego
Kup 12,90 zł Bezpłatna próbka PDF
Pełny opis w sklepie Nie każ mu liczyć!

Pytania i odpowiedzi

Czy od września 2026 trzeba napisać nowe WOPFU dla wszystkich uczniów?

Nie ma takiego obowiązku. Ocenę okresową robi się co najmniej dwa razy w roku i przy najbliższej warto uporządkować ją według nowych obszarów.

Ile czasu ma szkoła na opinię dla poradni?

Dla ucznia objętego kształceniem specjalnym 10 dni od otrzymania prośby dyrektora poradni. Opinia zawiera wtedy aktualną WOPFU.

Czy WOPFU i opinia o uczniu to ten sam dokument?

Nie. WOPFU to ocena zespołu, a opinia o funkcjonowaniu to osobny dokument, do którego WOPFU się dołącza.

Czy szkoła musi znać klasyfikację ICF?

Wystarczy opisać funkcjonowanie w wymienionych obszarach. Nie trzeba używać kodów ICF.

Zobacz też